Six feet under

Ik moet altijd wel even rekenen met die Amerikaanse feet. Die zijn iets meer dan 30 centimeter, dus six feet under is 1 meter 80 onder de grond. Over de gelijknamige - en overigens zeer aanbevelenswaardige – soap over een uitvaartondernemersfamilie zal ik het hier niet hebben, maar ik moest er wel aan denken toen ik las dat Koningin Beatrix een dezer dagen de officiële kraan zal open zetten om na velen jaren van plannen, vertraging en voorbereiding de Blauwe Stad onder te laten lopen. Een stuk land wordt ten grave gedragen, misschien wel de allereerste teruggave van een stukje bevochten vaderland aan onze natuurlijke vijand sinds mensenheugenis. Eigenlijk was die kraan open draaien veel meer iets voor onze kroonprins geweest, maar misschien voelde die zich als gespecialiseerde watermanager wat ongemakkelijk bij deze omgekeerde landaanwinning. Water de vrije loop laten? Moet hij daarmee de eer van Willem van Oranje hoog houden?

Zoals dat vaak gaat met raadselachtige zaken moet worden vastgesteld dat hier diepzinnige economische motieven aan het werk zijn, dat kan haast niet anders. Vroeger werd de waarde van de zeebodem verhoogd door het boven water te halen, thans wordt de waarde van de grond verhoogd door het weer onder water te laten verdwijnen. Ik meen dat enkele jaren geleden de Groningse gedeputeerde Beukema deze moderne oplossing nog in een wat groter verband zag. Met zijn gedroomde  “Beukemeer” zou zo ongeveer het hele Hogeland aan de golven kunnen worden terug gegeven. Een uitstekende en efficiënte beleidsoptie voor de regionaal-economische problematiek: land weg, mensen weg en werkloosheid weg, probleem opgelost.  Als we straks een nieuwe Europese grondwet hebben ga ik dat meteen voor Zuid-Italië voorstellen: het was niks, het is niks en het wordt niks, dus hup, onder water met die handel!

Maar met deze karikatuur zou ik de Koningin en de plannenmakers tekort doen. In dit geval gebeurt er natuurlijk veel meer dan dat. Er zal een prachtige Blauwe Stad uit het water oprijzen, 1400 mooie kavels voor de beter gesitueerden met elk zijn eigen aanlegsteiger. Ik las dat hier en daar de speedboat al onder de carport gereed ligt om straks van de natte bodem los te komen. Dat moet op het moment suprème ’s morgens vanuit de slaapkamer toch een geweldig gezicht zijn: “Pap, de boot drijft!” Met dat “pap” zal het overigens wel meevallen, het worden vooral tweeverdieners of gepensioneerden zonder kinderen, die aan het water zullen neerstrijken dus het Blauwe Dorp zal niet snel boven de 3000 inwoners uit gaan komen.

Boven het water komen ze in ieder geval wel uit, want dieper dan die six feet wordt het nergens. Men garandeert overal een minimale diepte van 1 meter 30, dus een goede verstaander kan daaruit op maken dat dat dan ook gelijk de maximale diepte zal zijn. Het wordt dus net zo’n plas als het Zuidlaardermeer, waar ik jaren geleden eens tot mijn stomme verbazing iemand midden op het meer uit zijn boot zag stappen. Ik dacht een indrukwekkende watermassa te bevaren maar het meer reikte niet verder dan navelhoogte. Zwemmen lukte al eigenlijk nauwelijks zonder met je tenen in modderige slierten verzeild te raken. Ik weet uit eigen ervaring dat dat in Drenthe wel anders is met die duizelingwekkend diepe zandgaten, daar heb ik vaak gezwommen, maar hoe zit het in Friesland? Meteen het Sneekermeer gebeld. Daar hebben ze wel een fatsoenlijke vaargeul, maar voor het overige houdt het daar met 1 meter 50 ook wel op.

Die six feet under is dus toch wel zo ongeveer de maat voor dit soort meren en dat is maar goed ook, want in het vlakke Groningse land blijkt er wel 23 kilometer dijk nodig te zijn om die ondiepe plas een beetje op zijn plaats te houden. Begrijpelijkerwijs is de omgeving daar dan ook helemaal niet blij mee. Landschaptechnisch wordt het voor de dagjesmens six feet up of nog meer, want op diverse plaatsen is de dijk 3 meter hoog. Dat is nog het meest merkwaardige verschil met de Friese meren: het Blauwe Stad-meer is vanuit veel plaatsen helemaal niet te zien omdat je steeds tegen die dijk aan kijkt. Ondergelopen land dat het niet-ondergelopen land aan het zicht onttrekt, het lijkt op die goedkoop uitziende zwembadgevallen die je wel eens oningegraven in de tuin ziet staan.